کردستان با طبیعت کوهستانی، فرهنگ غنی و جاذبههای تاریخی و طبیعی متنوع، یکی از منحصربهفردترین مقاصد گردشگری غرب ایران است.
این استان با روستاهای پلکانی، دریاچههای چشمنواز، بناهای تاریخی و مردمانی مهماننواز شناخته میشود.
اگر بهدنبال سفری متفاوت با طعم زندگی محلی و مناظر بکر هستید، جاهای دیدنی کردستان شما را شگفتزده خواهند کرد.
با آناژورنال همراه باشید.
جاذبه های طبیعی و تفریحی کردستان
۱) پارک کوهستانی آبیدر سنندج
پارک کوهستانی آبیدر یکی از نمادهای اصلی شهر سنندج و از محبوبترین جاهای دیدنی کردستان است.
این مجموعه در ارتفاعات غربی شهر قرار گرفته و چشماندازی وسیع و تماشایی از سنندج را پیش روی بازدیدکنندگان قرار میدهد.
آبیدر تنها یک پارک ساده نیست؛ بلکه ترکیبی از طبیعت کوهستانی، چشمههای زلال، مسیرهای پیادهروی و فضاهای مناسب پیکنیک است.
در روزهای تعطیل، خانوادههای بسیاری برای استراحت و گذراندن اوقات فراغت به این پارک میآیند. تماشای غروب خورشید از فراز آبیدر، یکی از تجربههای فراموشنشدنی سفر به سنندج محسوب میشود.
هوای خنک و پاک این منطقه بهویژه در بهار و تابستان، آن را به مقصدی ایدهآل برای طبیعتگردی تبدیل کرده است.
۲) غار کرفتو
غار کرفتو از شگفتیهای تاریخی-طبیعی ایران به شمار میرود و در فهرست مهمترین آثار ملی کشور ثبت شده است.
این غار آهکی علاوه بر ساختار طبیعی خود، بخشهایی دارد که توسط انسانها در طول تاریخ تراشیده و تغییر داده شدهاند؛ به همین دلیل بهعنوان بزرگترین غار دستکند ایران شناخته میشود.
آثار سکونت انسان از دوران پیشاتاریخ تا دوره اسلامی در این غار دیده میشود.
وجود کتیبهای یونانی در یکی از اتاقها، اهمیت تاریخی آن را دوچندان کرده است.
دالانهای پیچدرپیچ، اتاقهای سنگی و نورپردازی طبیعی داخل غار، فضایی رازآلود و متفاوت ایجاد کرده که بازدید از آن را به تجربهای منحصربهفرد در میان جاهای دیدنی کردستان تبدیل میکند.
۳) دریاچه زریوار مریوان
دریاچه زریوار یا زریبار، نگین آبی استان کردستان است.
این دریاچه آب شیرین که در نزدیکی شهر مریوان قرار دارد، یکی از بزرگترین دریاچههای طبیعی غرب ایران محسوب میشود.
آب آن از چشمههای جوشان کف دریاچه و همچنین بارندگیها تأمین میشود که ویژگی منحصربهفردی به آن بخشیده است.
زریوار علاوه بر چشماندازهای آرامشبخش، امکانات تفریحی متنوعی همچون قایقرانی، پاراگلایدر و ماهیگیری را فراهم کرده است.
گونههای متنوع گیاهی و جانوری اطراف دریاچه، این منطقه را به زیستگاهی ارزشمند تبدیل کردهاند.
تجربه خوردن ماهی کبابی تازه در کنار آب، برای بسیاری از گردشگران به یکی از خاطرهانگیزترین بخشهای سفر به کردستان تبدیل میشود.
۴) سد قشلاق (سد وحدت)
سد قشلاق که با نام سد وحدت نیز شناخته میشود، در فاصله حدود ۲۰ کیلومتری شمال سنندج قرار دارد.
این دریاچه مصنوعی با چشمانداز کوهستانی اطراف، محیطی مناسب برای گردشهای خانوادگی و تفریحات آبی فراهم کرده است.
وجود اسکله قایقرانی، امکان ماهیگیری و فضای باز اطراف سد، آن را به یکی از مقاصد محبوب تفریحی تبدیل کرده است.
آبوهوای خنک این منطقه در نیمه اول سال، گردشگران زیادی را برای گذراندن یک روز آرام در دل طبیعت جذب میکند.
۵) آبشار گویله
آبشار گویله در مسیر سقز به مریوان و در دل طبیعتی سرسبز قرار گرفته است.
این آبشار با ارتفاعی بیش از ۵۰ متر، بهویژه در فصل بهار که پرآبتر میشود، جلوهای تماشایی دارد. صدای ریزش آب در میان درختان و هوای خنک منطقه، فضایی دلنشین برای استراحت و عکاسی فراهم میکند.
از مزیتهای این آبشار، دسترسی نسبتاً آسان آن از جاده اصلی است که باعث شده بسیاری از مسافران در مسیر خود توقفی کوتاه برای بازدید از این جاذبه داشته باشند.
۶) چشمه باباگرگر قروه
چشمه باباگرگر یکی از پدیدههای طبیعی متفاوت استان کردستان است.
رنگ آب این چشمه گاهی مایل به سرخ و گاهی زرد لیمویی دیده میشود که دلیل آن وجود املاح معدنی بهویژه گوگرد است.
همین ویژگی باعث شده آب چشمه به خواص درمانی برای برخی بیماریهای پوستی و گوارشی مشهور شود.
در نزدیکی چشمه، آرامگاه سید جلال مشهور به باباگرگر قرار دارد که به اهمیت فرهنگی و مذهبی منطقه افزوده است.
ترکیب طبیعت و معنویت، این مکان را به یکی از خاصترین جاذبههای استان تبدیل کرده است.
۷) سراب قروه (سراب کوثر)
سراب قروه در جنوب شهر قروه واقع شده و با آب خنک و زلال خود، محیطی آرام و دلنشین ایجاد کرده است.
این دریاچه کوچک با جزیرهای در مرکز خود شناخته میشود که از طریق پلی فلزی قابل دسترسی است.
نورپردازی شبانه سراب، جلوهای متفاوت و زیبا به آن میبخشد و آن را به مکانی مناسب برای پیادهرویهای عصرگاهی و عکاسی تبدیل کرده است.
جاذبه های تاریخی کردستان
۸) عمارت آصف وزیری (خانه کرد)
عمارت آصف وزیری که با نام «خانه کرد» نیز شناخته میشود، از ارزشمندترین بناهای تاریخی سنندج است.
این عمارت در دورههای صفوی، قاجار و پهلوی تکمیل شده و امروزه میزبان موزه مردمشناسی کردستان است؛ بزرگترین موزه اقوام ایران.
بازدید از این عمارت فرصتی است برای آشنایی با فرهنگ، پوشاک، موسیقی و آیینهای مردم کردستان در فضایی تاریخی و اصیل.
۹) موزه سنندج (عمارت سالار سعید)
این موزه در عمارتی قاجاری با پنجرههای ارسی و شیشههای رنگی قرار دارد و مجموعهای از آثار پیش از تاریخ تا دوره اسلامی را به نمایش میگذارد.
معماری زیبای بنا، بهتنهایی یکی از دلایل اصلی بازدید از این مکان است.
۱۰) مسجد جامع سنندج (دارالاحسان)
مسجد جامع سنندج که به دارالاحسان نیز شهرت دارد، یکی از شاخصترین بناهای مذهبی و تاریخی کردستان است.
کاشیکاریهای هفترنگ، ۲۴ ستون سنگی شبستان و صحن وسیع آن جلوهای باشکوه به بنا دادهاند. این مسجد از یادگارهای دوره قاجار محسوب میشود.
۱۱) حمام خان سنندج
حمام خان از بناهای تاریخی دوره اردلان است که پس از مرمت، به یکی از جاذبههای فرهنگی شهر تبدیل شده است.
معماری سنتی حمامهای ایرانی با بخشهایی مانند سربینه و خزینه در این بنا بهخوبی دیده میشود.
۱۲) عمارت خسروآباد
عمارت خسروآباد یکی از زیباترین مجموعههای تاریخی سنندج است که شامل قصر، ایوان، باغ و بخشهای خدماتی میشود. این بنا مقر والیان اردلان بوده و امروزه در فهرست آثار ملی ایران قرار دارد.
فضای باغ و معماری اصیل آن، جلوهای خاص به این مجموعه داده است.
۱۳) قلعه قمچقای بیجار
قلعه قمچقای با قدمتی مربوط به هزاره سوم پیش از میلاد، از کهنترین آثار تاریخی کردستان بهشمار میرود.
این قلعه روی صخرهای مرتفع ساخته شده و دیوارههایی بلند دارد که آن را به دژی مستحکم تبدیل کرده است.
کشف کتیبهای نیمهتصویری در این قلعه، اهمیت باستانشناسی آن را افزایش داده و آن را به یکی از ارزشمندترین محوطههای تاریخی استان تبدیل کرده است.
جاذبه های مذهبی کردستان
۱۴) امامزاده حمزه عرب بیجار
امامزاده حمزه عرب یکی از شاخصترین اماکن مذهبی استان کردستان است که بر فراز کوهی مرتفع در نزدیکی بیجار قرار دارد.
موقعیت جغرافیایی خاص این زیارتگاه، چشماندازی گسترده و تماشایی از دشتها و کوههای اطراف را پیش روی زائران قرار میدهد و همین موضوع، جذابیت معنوی و طبیعی آن را دوچندان کرده است.
برای رسیدن به امامزاده میتوان بخشی از مسیر را با خودرو طی کرد؛ اما بخش پایانی شامل حدود ۶۰۰ پله است که باید پیاده بالا بروید.
همین مسیر پلکانی باعث شده حالوهوای زیارت، همراه با حس صعود و آرامش معنوی باشد.
بسیاری از گردشگران علاوه بر زیارت، برای عکاسی از مناظر اطراف و تجربه سکوت کوهستان به این مکان میآیند.
۱۵) مقبره هاجر خاتون سنندج
مقبره هاجر خاتون در محله قدیمی سرتپوله سنندج قرار دارد و یکی از مهمترین اماکن مذهبی شهر محسوب میشود.
این بنا علاوه بر جایگاه معنوی، از نظر معماری نیز ارزشمند است و در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بر اساس روایتها، هاجر خاتون از بستگان امام رضا (ع) بودهاند.
فضای آرام حیاط، حوض مرکزی و معماری سنتی بنا، محیطی روحنواز ایجاد کرده که زائران و گردشگران بسیاری را به خود جذب میکند.
بازدید از این مکان فرصتی است برای آشنایی با تاریخ مذهبی و فرهنگی سنندج.
۱۶) مسجد دو مناره سقز
مسجد دو مناره در بافت قدیمی شهر سقز واقع شده و از آثار تاریخی ارزشمند استان بهشمار میرود.
قدمت این مسجد به دوره افشاریه نسبت داده میشود و معماری آن با سردر آجری، گرهچینیهای ظریف و منارههای شاخص، جلوهای خاص دارد.
این مسجد علاوه بر کاربری مذهبی، بهعنوان یکی از بناهای ثبتشده ملی، جایگاه تاریخی مهمی در میان جاهای دیدنی کردستان دارد.
فضای داخلی ساده اما اصیل آن، حس و حال معماری سنتی ایرانی-اسلامی را بهخوبی منتقل میکند.
مراکز خرید و بازارهای کردستان
بازار سنندج
بازار سنندج یکی از قدیمیترین و جذابترین بازارهای سنتی غرب ایران است که قدمت آن به دوره صفویه میرسد.
این بازار با سقفهای گنبدی و ساختار مستطیلیشکل خود، فضایی متفاوت نسبت به بسیاری از بازارهای خطی ایران دارد.
در این بازار میتوانید پارچههای رنگارنگ مخصوص لباس کردی، ادویههای معطر محلی، صنایعدستی و سوغاتیهای متنوع را پیدا کنید.
عطر ادویهها و رنگ لباسهای محلی، تجربهای حسی و خاطرهانگیز برای هر بازدیدکننده ایجاد میکند.
بازار بیجار
بازار تاریخی بیجار از یادگارهای دوره صفویه است که طی سالها مرمت و بازسازی شده است.
این بازار علاوه بر فروش مایحتاج روزانه مردم، بهخاطر عرضه فرشهای دستبافت بیجار شهرت دارد؛ فرشهایی که به دوام و کیفیت بالا معروفاند.
گشتوگذار در این بازار فرصتی مناسب برای آشنایی با فرهنگ تجاری و صنایعدستی منطقه است.
بازارچه مرزی مریوان
بازارچه مرزی مریوان در نزدیکی مرز قرار دارد و یکی از مراکز خرید پرطرفدار استان است. در این بازار میتوان انواع پوشاک، کیف و کفش، لوازم خانگی و کالاهای وارداتی را پیدا کرد.
هرچند تنوع کالاها بالاست، اما هنگام خرید توجه به کیفیت و اصالت اجناس اهمیت زیادی دارد. بسیاری از گردشگران خرید پارچههای محلی و کفشهای دستدوز را بهعنوان سوغات انتخاب میکنند.
پاساژ آفتاب درخشان بانه
بانه بهعنوان یکی از شهرهای مهم تجاری غرب کشور شناخته میشود و پاساژ آفتاب درخشان از معروفترین مراکز خرید آن است.
در این مجموعه میتوانید انواع لوازم خانگی، پوشاک و کالاهای الکترونیکی را بهصورت عمده و تکفروشی تهیه کنید.
تنوع برندها و قیمتهای رقابتی، این پاساژ را به مقصدی محبوب برای خریداران تبدیل کرده است.
مرکز خرید گلستان بانه
مرکز خرید گلستان یکی دیگر از مراکز شناختهشده بانه است که بخش قابلتوجهی از آن به فروش لوازم آرایشی و بهداشتی اختصاص دارد.
همچنین انواع پوشاک و لوازم خانگی در این مرکز عرضه میشود.
گردشگران بسیاری هنگام سفر به کردستان، خرید از بانه را در برنامه خود قرار میدهند.
| نام جاذبه | نوع | آدرس / موقعیت |
|---|---|---|
| پارک کوهستانی آبیدر سنندج | طبیعی/تفریحی | سنندج، کردستان، پارک آبیدر، بالای شهر سنندج |
| غار کرفتو | طبیعی/تاریخی | شهرستان دیواندره، بخش کرفتو، حدود ۶۷ کیلومتر شمال غرب دیواندره، استان کردستان |
| دریاچه زریوار (زریبار) | طبیعی/تفریحی | مریوان، استان کردستان (دریاچه آب شیرین در اطراف شهر) |
| سد قشلاق (سد وحدت) | طبیعی/تفریحی | ۲۰ کیلومتر شمال سنندج، کردستان |
| آبشار گویله | طبیعی | جاده سقز–مریوان، در دل جنگلهای سرسبز کردستان |
| چشمه باباگرگر | طبیعی/درمانی | روستای باباگرگر، شهرستان قروه، کردستان |
| سراب قروه (سراب کوثر) | طبیعی | شهر قروه، استان کردستان (دریاچهی طبیعی در جنوب قروه) |
| عمارت آصف وزیری (خانه کرد) | تاریخی | سنندج، کردستان (خیابان/منطقه تاریخی سنندج) |
| موزه سنندج (عمارت سالار سعید) | تاریخی | سنندج، مرکز شهر (عمارت قاجاری ملا لطفالله) |
| مسجد جامع سنندج (دارالاحسان) | تاریخی/مذهبی | سنندج، شهر قدیم (مسجد جامع دارالاحسان) |
| حمام خان سنندج | تاریخی | سنندج، بافت قدیمی شهر (خیابان تاریخی) |
| عمارت خسروآباد | تاریخی | سنندج، کردستان (مجموعه تاریخی باغ و عمارت) |
| قلعه قمچقای بیجار | تاریخی | روستای قمچقای، شهرستان بیجار، استان کردستان |
| امامزاده حمزه عرب بیجار | مذهبی | شهرستان بیجار، استان کردستان (زیارتگاه کوهستانی) |
| مقبره هاجر خاتون سنندج | مذهبی | سنندج، محله سرتپوله، استان کردستان |
| مسجد دو مناره سقز | تاریخی/مذهبی | سقز، خیابان امام خمینی (ره)، کردستان |
| بازار سنندج | بازار/خرید | سنندج، مرکز شهر (بازار سنتی با سقفهای گنبدی) |
| بازار بیجار | بازار/خرید | بیجار، استان کردستان (بازار تاریخی) |
| بازارچه مرزی مریوان | بازار/خرید | مریوان، استان کردستان (بازار مرزی) |
| پاساژ آفتاب درخشان بانه | بازار/خرید | بانه، استان کردستان (مرکز خرید بزرگ) |
| مرکز خرید گلستان بانه | بازار/خرید | بانه، استان کردستان (مرکز خرید لوازم آرایشی و خانگی) |
| روستای پالنگان | روستا/طبیعی | منطقه پلکانی پالنگان، استان کردستان |
| اورامان تخت (هورامان) | روستا/طبیعی | اورامان تخت، استان کردستان (معماری پلکانی) |
| روستای تنگیسر | روستا/طبیعی | کردستان (روستای پلکانی) |
| روستای هویه | روستا/طبیعی | میان سنندج و مریوان، استان کردستان |
از معروفترین جاذبهها میتوان به دریاچه زریوار مریوان، اورامان تخت، روستای پالنگان، پارک آبیدر سنندج و غار کرفتو اشاره کرد. این مکانها ترکیبی از طبیعت، تاریخ و فرهنگ کردستان را نشان میدهند.
بهار و تابستان بهترین زمان سفر هستند؛ چون هوا خنک و طبیعت سرسبز است. اردیبهشت و خرداد مخصوصاً برای بازدید از اورامان و زریوار بسیار ایدهآلاند.
برای دیدن مهمترین جاذبهها حداقل ۳ تا ۴ روز زمان نیاز دارید. اگر بخواهید روستاهای پلکانی و طبیعت اطراف شهرها را کامل بگردید، ۵ روز زمان مناسبتری است.
بله، بسیاری از جاذبهها مانند زریوار، آبیدر، سد قشلاق و بازارهای محلی برای سفر خانوادگی مناسب هستند. فقط برای برخی مناطق کوهستانی باید آمادگی بدنی نسبی داشته باشید.
فرش بیجار، لباس کردی، گیوه محلی، عسل کوهستان، محصولات لبنی محلی و ادویههای سنتی از معروفترین سوغاتیهای کردستان هستند.
