به گزارش آناژورنال در سال ۴۹۰ پیش از میلاد و همزمان با لشکرکشی بزرگ ایران به دستور داریوش بزرگ به سرزمینهای یونانینشین، نیروهای ایرانی جزیره «اوبوآ» را تصرف کردند و در دشت «ماراتن» در آتیکا پیاده شدند.
هنگامی که فیلیپیدس از این رخداد آگاه شد، تصمیم گرفت خود را به اسپارت برساند تا یاری بخواهد.
دویدن ۲۴۰ کیلومتری برای نجات آتن
فیلیپیدس بدون داشتن مأموریت رسمی و تنها بهدلیل حس میهندوستی، مسیر سخت ۲۴۰ کیلومتری آتن تا اسپارت را در دو شبانهروز طی کرد. او دوم سپتامبر ۴۹۰ پیش از میلاد به اسپارت رسید و درخواست کمک را مطرح کرد. برخی مورخان، مانند هرودوت، او را پیامرسان حرفهای دانستهاند، اما روایت مشهور بر میهندوستی او تأکید دارد.
بازگشت به آتن و دویدن سرنوشتساز دوم
فیلیپیدس پس از بازگشت به آتن، به میدان نبرد ماراتن رفت. زمانی که دید نیروهای ایرانی قصد خروج از منطقه را دارند، مسیر ساحل تا شهر آتن را ـ که حدود ۴۰ کیلومتر بود ـ دوید تا مردم نگران شهر را از این عقبنشینی آگاه کند.
او پس از رساندن خبر پیروزی با جمله تاریخی «شاد باشید، ما برنده شدیم»، در برابر شورای شهر بر زمین افتاد و جان سپرد.
چرا مسابقه دو ماراتن ۴۲ کیلومتر است؟
بارون پییر دو کوبرتین، بنیانگذار دوره جدید بازیهای المپیک، برای زنده نگهداشتن یاد این فداکاری، مسابقه دو طولانی المپیک را «ماراتن» نامگذاری کرد. فاصله استاندارد این مسیر حدود ۴۲ کیلومتر تعیین شد؛ معادل مسیری که فیلیپیدس در دومین دویدن تاریخی خود طی کرده بود.
نبرد ماراتن چه بود و چرا اهمیت داشت؟
لشکرکشی ایران به آتن با فرماندهی آرتافرن و دریاسالاری داتیس انجام شد. حدود ۳۰ هزار نیروی پیاده و یک هزار سوار با ۶۰۰ کشتی به آتیکا منتقل شدند؛ بزرگترین لشکرکشی دریایی ـ زمینی پیش از قرن بیستم.
ایرانیان از مسیر دریا مناطق مختلفی همچون اوبوآ، نکسوس و اریتریا را تصرف کردند و به آتیکا رسیدند. اما اشتباه ورود به منطقه باتلاقی و استقرار یونانیان بر ارتفاعات مشرف بر دشت، سرنوشت نبرد را تغییر داد.
پس از دستور بازگشت نیروهای ایرانی در ۱۲ سپتامبر، خبر این عقبنشینی توسط فیلیپیدس به آتن منتقل شد؛ رخدادی که پایهگذار نام «ماراتن» در تاریخ جهان شد.
بهدلیل دویدن تاریخی فیلیپیدس از دشت ماراتن به آتن برای اعلام پیروزی و تلاش او برای نجات شهر.
بر اساس دویدن حدود ۴۰ کیلومتری فیلیپیدس از میدان نبرد تا آتن.
میهندوست آتنی که برای درخواست کمک از اسپارت و سپس اطلاعرسانی پیروزی، مسیرهای طولانی را دوید.
منابع تاریخی مانند هرودوت، پلوتارک و لوسیان آن را بازگو کردهاند، اما برخی مورخان او را پیامرسان حرفهای میدانند.
یکی از مهمترین نبردهای ایران و یونان است که نتیجه آن به شکلگیری روایت ماراتن و تحول فرهنگی و نظامی غرب انجامید.
